Domotica gestuurd aquarium

Het ontwerp van het aquarium en filter is eindelijk klaar. Voor ik tot bestelling over ga, zal ik alles nog eens goed overlopen en nameten. Als ik geen fouten meer ontdek en als er geen belangrijke opmerkingen meer komen, zou dit ontwerp finaal moeten zijn.

Het 3D-model kan je downloaden vanaf de Google Sketchup 3D Warehouse.


Het uiterlijk is nog vrij gelijkaardig, maar toch zijn er een aantal essentiële aanpassingen ten opzichte van het kladontwerp van 9 maanden geleden:

Stevigheid
Er zijn twee belangrijke wijzigingen die het geheel steviger zouden moeten maken en die de kans op lekkage zouden moeten verminderen:

De eerste is het feit dat de opstaande ruiten nu 'op' in plaats van 'rond' de bodemplaat verlijmd worden. Zo kunnen er verstevingsstrips (ook wel stabilo's genoemd) aangebracht worden op de bodem, waardoor de siliconekit dubbel zo breed wordt (2x12mm). Er zit immers zowel silicone aan de zijkant van de stabilo's als onder de opstaande ruiten.

De tweede belangrijke aanpassing is het feit dat de glasplaat tussen aquarium en filter nu helemaal tot de achterwand doorgetrokken is. Om het water van het aquarium naar het filter te kunnen laten stromen, zullen de twee hoeken van deze plaat schuin worden afgesneden.

Wat nog niet op het kladontwerp stond, maar wel steeds de bedoeling is geweest, zijn de bovenste glasstrips. Deze zijn zo hoog mogelijk geplaatst, om er zeker van te zijn dat de waterlijn niet zichtbaar is. Aan elke hoek wordt een uitsparing voorzien waarlangs het gefilterde water terug in het aquarium stroomt.

Filter
Praktisch
Het filter is grotendeels hetzelfde gebleven, al zijn er minder compartimenten en is er een droogvak voorzien. Via dit droogvak zullen elektrische (en andere) leidingen uit de schakelkast tot boven het aquarium worden geleid. Extra compartimenten kunnen later nog toegevoegd worden. Wegens de beperkte oppervlakte van het filter, heeft o.a. het geplande CO²-compartiment het ontwerp niet gehaald.

Beoogde werking van het filter
Het eerste compartiment van het filter heeft nog dezelfde waterhoogte als het aquarium. Het is breed genoeg om er ofwel een onder- en overloopsysteem, ofwel een warmtewisselaar (aangesloten op de CV-installatie) in onder te brengen. Deze beslissing is nog niet genomen. Er is plaats voorzien op de collector van de centrale verwarming, zodat het aquarium verwarmen met de gascondensatieketel mogelijk blijft. De bedoeling is echter dat we eerst kijken of onze fotovoltaïsche zonnepanelen meer stroom opwekken dan ons jaarlijks verbruik. In dat geval hebben we capaciteit over om het aquarium elektrisch warm te stoken.

Het water stroomt uit dat compartiment over de voorste glasplaat. Aangezien het water in het filter uit praktische overwegingen lager staat dan in het aquarium, zal het water dus vallen. Om de geluidshinder van dit vallende water te beperken, wordt deze glasplaat licht schuin geplaatst. Het water zal dan (hopelijk) meer 'glijden'.
In de twee volgende compartimenten waar het water door moet, zal het mechanisch gefilterd worden. Dit wil zeggen dat het vuil wordt tegengehouden m.b.v. blauwe filtermatten en -watten.

Vervolgens komt het 'proper ogende' water terecht in het grootste compartiment. Daar zal het biologisch worden gefilterd door een wervelbedfilter. In dit vak zal ook de hoofdpomp worden ondergebracht.

Helemaal achteraan zit de overloop die rechtstreeks op de riolering is aangesloten. Deze biedt als voordeel dat waterverversen beperkt wordt tot 'bijvullen', aangezien het 'te veel' aan water, via deze overloop zal wegvloeien. De bedoeling is dat dat bijvullen met vers water automatisch zal gebeuren met een frequentie die uiteraard is aangepast aan het visbestand.

Mogelijke problemen
Natte voeten op de parket van de woonruimte is het laatste wat we willen. Daarom werd de hoogte van de glasplaten van het ontwerp zodanig gekozen dat alle mogelijke mankementen opgevangen worden. Hieronder zie je welke problemen zich kunnen voordoen en hoe we proberen te voorkomen dat dit tot problemen leidt. Als je aan een situatie denkt waar het toch fout kan gaan, zouden we het op prijs stellen dat je dit laat weten door een reactie op dit bericht na te laten.

Roosters tussen filter en aquarium zitten verstopt
Aangezien de pomp water uit het filter naar het aquarium blijft pompen en het water dus niet meer via die roosters naar het filter kan stromen, zal het waterniveau in de bak stijgen.
De ruit met de schuin afgesneden hoeken waar de roosters zitten, is lager dan de omringende ruiten, waardoor het water over dit paneel naar het filter zal gaan stromen. In dit zeer extreme geval, staat het niveau van het water al boven de dekruiten!!!
Voorkomen is beter dan genezen, dus zal er ook een sturing voorzien worden die bij een verhoogde waterstand in het aquarium de hoofdpomp uitschakelt.

De stroom valt uit
Het water in het aquarium zal ongeveer 1cm dalen, tot het niveau van het schutsel van het eerste filtercompartiment. 1cm waterhoogte in het aquarium komt overeen met ongeveer 8cm niveauverschil in het filter. De overloop naar de riolering zorgt ervoor dat het filter niet zal overlopen.
Als de stroom terug actief wordt, zal het water in het filter dus 8cm dalen. Er is geen kans dat de pomp hierbij droog getrokken zou worden, aangezien de waterstand in het filter steeds voldoende hoog zal blijven.

Voor de wervelbedfilter is er echter meer gevaar. De bacteriën zullen bij stroomuitval in een razend tempo afsterven. Het zand stopt met wervelen, waardoor de arme beestjes geen zuurstof meer krijgen. Wanneer de pomp terug actief wordt, worden al die dode bacteriën als een nucleaire bom in het aquarium gespoeld. Het water wordt dan uitermate giftig met gevaar voor het visbestand. Een uurtje stroomuitval kan hier genoeg zijn om het hele vissenbestand naar de haaien te helpen. De pomp voor het wervelbedfilter zal dus op een noodstroomvoorziening worden aangesloten om een stroomuitval van enkele uren te kunnen overbruggen. Een leuke extra zou zijn als ik nog een manier kan bedenken om ervoor te zorgen dat de pomp niet terug actief wordt indien de stroom te lang uitgevallen zou zijn. Dit is echter zeer moeilijk te detecteren, aangezien het domoticasysteem er bij stroomuitval ook uit ligt...

De mechanische filtervakken zijn dichtgeslibt
In dit geval stijgt het water in deze compartimenten. De afscheidingsplaat tussen deze compartimenten en het grootste filtervak is lager dan de buitenste ruiten. Het water zal dus over deze scheiding naar het grote compartiment stromen.


Opmerkingen, bedenkingen en ideeën zijn uiteraard meer dan welkom!

De verbouwing loopt ten einde, maar er zijn nog enkele dingen die voorrang krijgen op het aquarium: programmatie van de knx-domotica, slimme sturing van de centrale verwarming (eveneens met de knx-domotica) en het afwerken van de kelder, zodat de praktijk naar beneden kan verhuizen.

Het ontwerp van de glazen constructie van de bak en het filter is echter bijna klaar. Maar dat kon ik twee weken geleden ook al zeggen, dus dat is geen garantie dat ik het snel op deze blog kan plaatsen... :(

Vandaag werd de kastenwand waar het aquarium in gehuisvest zal worden tot in de details besproken met de schrijnwerker.
Het onderstel van het aquarium zal in hout gemaakt worden en zal integraal deel uitmaken van de kastconstructie. Van zodra de kast op zijn plaats staat (binnen een drietal weken) kan het aquarium tot in de details opgemeten en uitgetekend worden.
Als we daarna vrij snel kunnen bestellen, zouden er tegen de jaarwisseling toch al wat nieuwe bewoners kunnen rondzwemmen...

De verbouwing duurt langer dan gepland, waardoor deze blog wat dood lijkt te zijn. Maar zoals de titel suggereert: Even geduld a.u.b.
Ik hoop binnen een dikke maand toch wat actiever te kunnen zijn op deze blog.

De verbouwing van onze woning slorpt voorlopig te veel tijd op om me te kunnen concentreren op het ontwerp van het aquarium. Een eerste google sketchup-poging kan reeds gedownload worden, maar dit kladje zal nog volledig hertekend worden.

Dit is wat ik op een forum gepost had als mijn oorspronkelijke idee:

De bedoeling is dat het linkse gedeelte (ca 2,4m) het aquarium wordt. Dat was het meest evidente neem ik aan. 

Ik heb geopteerd om het filter naast (i.p.v. onder) het aquarium te plaatsen om zo weinig mogelijk geluidshinder en kans op natte voeten te krijgen.

Aangezien de bak op ca. 80cm boven de vloer van de woonkamer komt te liggen zou het nogal onhandig zijn als het filter even hoog was dan het aquarium zelf. Vandaar dat ik me (net zoals bij mijn vorig aquarium) gewaagd heb aan een constructie waar de filter vooraan lager is dan achteraan.

De plaat tussen aquarium en filter loopt niet helemaal tot achteraan door. De bedoeling is dat daar zo'n rooster komt die ervoor zorgt dat de vissen blijven waar ze thuis horen, maar dat het water wel naar de filter kan stromen. De plaat zelf is ook wat lager dan de randen van het hele aquarium voor het geval dat rooster eens helemaal verstopt zou zitten. In dat geval stroomt het langs boven in mijn filter. Die filter zal op dat moment zijn werk niet goed meer doen aangezien het water niet door de compartimenten stroomt, maar natte voeten zal ik ook niet krijgen in dat geval.

Het water zit nu links achteraan in het filter en zal nu door de compartimenten moeten stromen. Het gaat dus over het achterste tussenschot naar voor, onder het tweede laatste, over het volgende en ten slotte onder het voorste glasplaatje. In deze compartimenten wordt het water mechanisch gefilterd met materialen als blauwe spons, filterwatten, ...
Indien het echt nodig blijkt, kan ik hier later ook andere materialen plaatsen als actieve kool of turf.

Het water kan nu kiezen welke kant het op wil:

• ofwel neemt het de smalle gang naar achteren waar het de belletjes van de luchtpomp passeert om extra zuurstof toe te voegen. Het komt vervolgens in het kleine vak achteraan waar een pompje het door de wervelbedfilter pompt voor de biologische filtering. Vervolgens stroomt het water terug de bak in.
• ofwel stroomt het naar rechts waar de 'hoofdpomp' zit die het water terug de bak in pompt.

Achteraan rechts is de overloop die rechtstreeks aangesloten zal worden op de riolering. Deze wordt gebruikt tijdens het verversen van het water. De bedoeling is dat er automatisch water aan het aquarium toegevoegd wordt, waardoor het waterpeil stijgt. Aangezien dan de kans op natte voeten het grootst is, moet dat water ook weg kunnen en volgens mijn berekeningen zal het dan eerst daarlangs weg gaan.

Waar ik me ook nog zorgen over maak is of het aquarium wel stevig genoeg zal zijn. Ik gebruik voor de buitenkant en het tussenschot glas van 12mm dik. Er moeten bovenaan uiteraard nog verstevigingsstrips (of rand rondom) komen. Die staan nog niet op het schema. Ik vraag me echter af of het niet 'om problemen vragen' is door de voorruit op te splitsen in twee delen.

Ik denk aan de andere kant echter dat het niet mogelijk is om die met deze constructie uit één plaat te laten bestaan.

Intussen heb ik zeer nuttige feedback gekregen, van onder andere Theo Verheij, de voorzitter van de N.B.A.T.
Met hetgeen ik nu weet, zal de constructie van bovenstaand model er toch enigszins anders uit gaan zien, al blijft het concept van filter naast het aquarium waarschijnlijk wel behouden...

Hou deze blog dus in de gaten, want ik hoop dit snel in orde te krijgen.

Momenteel is de renovatie van onze woning volop aan de gang. De bedoeling is dat er in de woonruimte van onze rijwoning een kastenwand komt van ongeveer 7,5m waar onder andere het aquarium en het haardvuur in ingewerkt is. We hebben hier destijds een schets van gemaakt.


Het idee voor deze schets is nog steeds geldig, enkel het haardvuur zal wat smaller worden omwille van bouwtechnische redenen. In elk geval is die kachel niet het opzet van deze blog, dus dien ik daar niet over uit te wijden.

Het zichtbare gedeelte van het aquarium is ongeveer 2,4m breed, 60cm hoog en iets minder dan 60cm diep. Het wordt een aquarium die enkel van vooraan te bewonderen is.
De bedoeling is dat het verversen van het water volledig automatisch gebeurt. Hiervoor dienen we een afvoer naar de riolering te voorzien en uiteraard een watertoevoer en een voorraadvat waar het water in bereid kan worden alvorens het in het aquarium wordt losgelaten.

Aangezien ik geen liefhebber ben van een goed bevolkt Malawi-aquarium zonder planten, heb ik geen behoefte aan een grote bioblokfilter (in dat type filters treedt denitrificatie op om het teveel aan stikstof via gas te laten ontsnappen aan het water)
Zoals je reeds kon zien, stond bij mijn vorig aquarium het filter onder het aquarium, maar dat zou ik deze keer willen vermijden, omdat het vallend water toch niet muisstil tot in de filter geraakt en ook omwille van risico's op verstopte overloop en dergelijke. De parket, die voor het aquarium komt te liggen, vindt zwemmen niet zo leuk. Daarom opteer ik voor de filter naast het aquarium. Dat praktisch kunnen houden, is nog een uitdaging.

Momenteel ben ik aan het brainstormen over hoe het glas in elkaar gelijmd moet worden, dus dat lees je binnenkort op deze blog.

In de periode 2003 - 2005 was ik de trotse bezitter van mijn zoveelste aquarium.
Het was mijn eerste zelfbouwproject in het huurappartement waar we toen woonden. Bij de verhuis naar ons eigen huis, diende het aquarium plaats te maken voor de verbouwingswerken. Helaas duren die werkzaamheden veel langer dan oorspronkelijk gepland, waardoor ik nu al bijna 6 jaar aquariumloos door het leven ga. Ik kan je gerust vertellen dat ik nog steeds niet afgekickt ben, waardoor ik zéér gemotiveerd ben om het definitieve project tot in de puntjes te verzorgen...

Onderstaande foto's geven hopelijk een overzicht van dat vorige aquarium (voornamelijk van de beginperiode, waardoor hij nogal kaal lijkt)

Cleithracara Maronii, oftewel sleutelgatcichlide, een jong mannelijk exemplaar in zijn neutrale kleuren. Er waren drie koppeltjes gehuisvest in dit aquarium.

Zoals je merkt heb ik een voorliefde voor een biotoop-gericht aquarium, bevolkt door Zuid-Amerikaanse cichliden. Daar is de voorbije zes jaar geen verandering in gekomen...